Coraz większa liczba przedsiębiorców prowadzących działalność w formie spółki jawnej rozważa jej przekształcenie w spółkę komandytową. Zwiększenie rozmiaru działalności, obrotów oraz majątku spółki jest częstym impulsem do poszukiwania rozwiązania, które pozwoli na zabezpieczenie majątku samych wspólników na wypadek utraty płynności finansowej przez spółkę. Jednym z tych rozwiązań jest zmiana formy spółki na formę, która w znacznie większym stopniu pozwoli na ograniczenie odpowiedzialności wspólników. Z tego też względu przekształcenie spółki jawnej w komandytową jest coraz częściej spotykanym procesem.

Przekształcenie spółki jawnej w komandytową

Na czym polega przekształcenie spółki?

Przekształcenie jest procesem polegającym na zmianie formy (typu) spółki. Proces ten regulowany jest przez przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. 2000 nr 94 poz. 1037 z późn. zm., dalej: k.s.h.), a dokładnie przez art. 551 i nast. k.s.h.

Proces przekształcenia regulowany przez k.s.h. stanowi tzw. przekształcenie właściwe, o którego skutkach przeczytać możesz poniżej. Obok przekształcenia właściwego istnieją także inne sposoby na zmianę formy prawnej prowadzonej działalności, takie jak np. wniesienie przedsiębiorstwa do innej spółki, bądź np. założenie nowej spółki i stopniowe przenoszenie do niej działalności. To jednak przekształcenie właściwe jest najmniej inwazyjnym procesem, który nie wpływa na ciągłość działalności i nie rodzi co do zasady problemów zarówno cywilnoprawnych jak i podatkowych.

Czym jest przekształcenie spółki jawnej w komandytową?

Przekształcenie spółki jawnej w komandytową jest procesem, który skutkuje zmianą formy prawnej spółki jawnej na formę spółki komandytowej. Proces ten nie wpływa na ciągłość prowadzonej przez spółkę działalności. Cechą charakterystyczną i niewątpliwą zaletą przekształcenia na podstawie przepisów k.s.h. jest zachowanie przez spółkę przed przekształceniem oraz spółkę po przekształceniu tzw. tożsamości podmiotowej.

Oznacza to, że spółka komandytowa powstała z przekształcenia spółki jawnej pozostaje w dalszym ciągu podmiotem tych samych praw i obowiązków, co spółka spółka jawna (art. 553 §1 k.s.h.).  Nie zachodzi więc konieczność zawierania na nowo umów, czy też uzyskiwania zgód kontrahentów na przeniesienie praw i obowiązków z umowy na inny podmiot (co konieczne byłoby co do zasady chociażby w przypadku aportu przedsiębiorstwa). Należy jednak pamiętać, że pewne ograniczenia mogą wynikać z postanowień zamieszczonych w zawartych przez przekształcaną spółkę umów.  

Spółka jawna, jako spółka przekształcona pozostaje także podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane spółce przed jej przekształceniem, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowi inaczej (art. 553 §2 k.s.h.).

Jak wygląda proces przekształcenia spółki jawnej w spółkę komandytową?

Spółka jawna, podobnie jak spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo-akcyjna może być przekształcona w inną handlową spółkę osobową (art. 551 §1 k.s.h.). Przekształcenie spółki jawnej w komandytową jest modelem przekształcenia spółki osobowej w inną spółkę osobową. Sam proces przekształcenia dzielony jest na trzy fazy:

Fazę przygotowawczą, która polega na:

  1. przygotowaniu planu przekształcenia wraz z załącznikami,
  2. poddaniu planu badaniu biegłego rewidenta,
  3. zawiadomieniu wspólników o zamiarze przekształcenia,

Fazę menadżerską, która polega na:

  1. podjęciu przez wspólników przekształcanej spółki uchwały o przekształceniu,
  2. złożeniu oświadczeń o uczestnictwie w spółce przekształcanej,
  3. zawarciu umowy spółki przekształconej.

Fazę rejestrową, która polega na:

  1. złożeniu przez uprawnione podmioty wniosku o wpis spółki przekształconej do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego,
  2. wykreśleniu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego przekształcanej spółki
  3. ogłoszeniu o przekształceniu.

Pomimo, że proces na pierwszy rzut oka może wydawać się wieloetapowy i skomplikowany, to jego przeprowadzenie nie jest trudne. Dużą zaletą procesu jest to, że przekształcenie w trybie określonym w k.s.h.  nie wpływa zasadniczo na prowadzenie bieżącej działalności gospodarczej. Co istotne, proces opisany powyżej można także ograniczyć, z uwagi na fakt, że przepisy przewidują uproszczone przekształcenie spółki jawnej w komandytową.

Uproszczone przekształcenie spółki jawnej w komandytową

Uproszczone przekształcenie spółki jawnej w komandytową możliwe jest w przypadku, gdy wszyscy wspólnicy spółki jawnej mieli prawo do prowadzenia spraw spółki (art. 582 k.s.h.). W takim przypadku w istotny sposób ograniczona zostaje faza przygotowawcza, w ramach której nie zachodzi potrzeba sporządzenia planu przekształcenia oraz poddaniu go badaniu przez biegłego rewidenta. Wyłączony zostaje także obowiązek zawiadomienia wspólników o planowanym przekształceniu.

Proces uproszczonego przekształcenia spółki jawnej w komandytową ogranicza się więc jedynie w ramach pierwszej fazy do przygotowania umowy spółki przekształconej oraz projektu uchwały o przekształceniu. Co istotne brak jest także konieczności sporządzenia sprawozdania finansowego w ramach tego trybu przekształcenia, co może pozwolić na jeszcze szybsze przystąpienie do procesu.

Niewątpliwą zaletą uproszczonego trybu przekształcenia jest także brak obowiązku poddania planu przekształcenia badaniu biegłego rewidenta. Pozwala to nie tylko ograniczyć koszty przekształcenia (brak obowiązku poniesienia kosztów wynagrodzenia rewidenta), lecz także w istotny sposób ograniczyć jego długość. Nie zachodzi bowiem konieczność wystąpienia z wnioskiem o wyznaczenie rewidenta oraz konieczność oczekiwania na wydanie przez niego opinii.

Nawet w przypadku, gdy proces przekształcenia przeprowadzany jest już od początku przy współpracy z biegłym rewidentem, tempo procedowania sądu rejestrowego w zakresie takich czynności jak wydanie postanowienia o wyznaczeniu wskazanego przez wnioskodawcę rewidenta potrafi trwać znaczny okres czasu. 

Kiedy następuje moment przekształcenia?

Przekształcenie spółki jawnej w spółkę komandytową następuje wraz z momentem wpisu  spółki przekształconej do rejestru (art. 552 k.s.h.). Oznacza to, że w ramach procesu nie zachodzi żaden okres przejściowy rzutujący na byt oraz funkcjonowanie przekształcanej spółki jawnej. Działa ona w niezmieniony sposób jako spółka jawna, aż do momentu wpisu spółki przekształconej (spółki komandytowej) do rejestru.

Z tym też momentem ulega przekształceniu w spółkę komandytową. W efekcie przekształcenia spółka jawna staje się spółką komandytową, a co za tym idzie dochodzi do pełnej sukcesji praw i obowiązków. Dalszą działalność prowadzi  więc spółka komandytowa na podstawie umowy przygotowanej w ramach procesu przekształcenia. Spółka ta jest ponadto tym samym podmiotem co spółka przekształcana, lecz działającym już pod inną formą prawną.

Skutki przekształcenia spółki jawnej w komandytową

Wraz z momentem przekształcenia spółki sąd rejestrowy wykreśla z rejestru przedsiębiorców spółkę jawną bez potrzeby złożenia odrębnego wniosku w tym zakresie. Spółka komandytowa pomimo, iż stanowi ten sam co spółka jawna podmiot, wpisywana jest do rejestru pod nowym numerem KRS. Dysponuje ona jednak tymi samymi numerami ewidencyjnymi co przekształcona spółka jawna, czyli tym samym numerem NIP oraz numerem REGON.

Wraz z momentem przekształcenia wspólnicy spółki jawnej stają się wspólnikami spółki komandytowej, a więc odpowiednio komplementariuszami oraz komandytariuszami. Odpowiednie przeprowadzenie procesu może pozwolić na pełne zabezpieczenie majątku osobistego wspólników spółki jawnej poprzez przyznanie im statusu komandytariuszy oraz wprowadzenie w związku z przekształceniem do spółki w roli komplementariusza spółki z o. o.

O tym dlaczego takie rozwiązanie jest korzystne i w jaki sposób wyglądają zasady odpowiedzialności w spółce komandytowej możesz przeczytać w tym wpisie.

Należy jednak pamiętać, że wspólnicy spółki przekształcanej odpowiadają za zobowiązania spółki powstałe przed dniem przekształcenia na dotychczasowych zasadach przez okres trzech lat, licząc od dnia przekształcenia (art. 584 k.s.h.).

Chcesz przekształcić spółkę jawną w komandytową? Skorzystaj z formularza kontaktowego